Küresel Durum Değerlendirmesi son metni özet bilgileri

1 – Fosil yakıt çağının sona erdiğine işaret etmesi bakımından bir önceki GST metnine göre bir ilerleme var ancak çıta o kadar düşüktü ki daha kötüsü de olamazdı.
2 – Ülkelerin fosil yakıtların yerini temiz enerjinin alması gerektiği ve 2050 yılının küresel net sıfır için hedef yıl olduğu konusunda hemfikir olduklarına dair açık sinyaller var.
3 – Geçiş yakıtlarının gerekli olduğuna dair referanslar büyük bir gaz üreticisi tarafından yazılmış olabilir. Bilim açıktır: gaz metan ağırlıklı bir fosil yakıttır, bir geçiş yakıtı değildir.
4 – 2030’a kadar temiz enerjinin üç katına çıkarılması ve enerji verimliliğinin iki katına çıkarılması destekleniyor ve yenilenebilir enerji maliyetlerinin hızla düştüğü kabul ediliyor.
5 – Kömür konusunda COP26 dilinin tekrarı ve yeni ulusal iklim taahhütleri setinin 2024 sonundan itibaren teslim edilmesi gerektiği vurgulanıyor
6 – Finansman konusunda çok az şey var ve karbon denkleştirmelerinin rolü konusunda endişe verici bir dil var: birçok yoksul ülke bunu kendilerini tehlikeye atan bir metin olarak görecektir.
7 – Kritik olarak, 2024’ün çok zor bir yıl olacağı göz önüne alındığında, Brezilya’daki COP30’a giden yolda uluslararası işbirliğini geliştirmek için bir “1,5C hedefine giden yol haritası” başlatılacak. BM liderlik için Lula’ya güveniyor.

Fosil yakıtlar

• Fosil yakıt çağının sona erdiğine dair açık işaretler var: “Bu kritik on yılda hızlanarak” ve 2050 için “net sıfır” bitiş noktası ile “geçiş”, tüm ülkelerin taleplerini zarif bir şekilde ele alıyor,
• CCS’nin özellikle tükenmesi zor sektörlerde kullanılacağını belirtiyor
• Metan emisyonu azaltımları sadece CO2 dışı emisyon azaltımlarından biri olarak belirtiliyor
• “Hız kesmeden kömürü azaltın”, eskisinden daha zayıf, Glasgow’a geri dönüş
• Enerji yoksulluğu ile ilgili olanlar hariç, verimsiz sübvansiyonların aşamalı olarak azaltılması (bu ilk kez G20’nin aksine bir BM metninde yer alıyor)
• Geçiş yakıtlarına ilişkin yeni paragraf (29) birkaç ülkeyi memnun etmek için var, eylem çağrısı ile aynı paragrafta yer almıyor (Rusya için)
• Bu amaçla sorumlulukların farklılaştırılmamasına ve “geçiş” dilinin belirsiz sonuçlarına ilişkin endişeler var. Geçiş yakıtları ile ilgili satır bunu iki kat daha kafa karıştırıcı hale getiriyor.
• Mutlak fosil yakıt tüketimi açısından bu ne anlama geliyor, tam olarak bilinmiyor.
• Paragraf 34’teki karbon yutaklarına ilişkin satırlar, iklim mücadelesinin nasıl verileceğini daha da endişe verici hale getiriyor.

Enerji dönüşümü

• 2030’a kadar yenilenebilir enerjinin üç katına çıkarılması ve enerji verimliliğinin iki katına çıkarılması yer alıyor, Çin ve Hindistan sayısallaştırma istemediği içim sayısallaştırma veya eşitlik olmadan uzlaşma sağlandı
• Yenilenebilir enerjinin birçok ülkede daha ucuz hale gelmesine ilişkin 30. paragraf, yenilenebilir enerjiye diğer düşük karbonlu teknolojilere göre öncelik verilmesi ihtiyacını pekiştiriyor.

1,5 C hedefi ve bilim

• 25-27. paragraflar 1,5 C konusunda daha güçlü, AR6’ya atıfta bulunuyor, zirve noktası ve ilgili 2030, 2035 emisyon azaltım gereklilikleri ile 28. paragrafı iyi bir bağlama oturtuyor
• 2030’a kadar %43, 2035’e kadar %60 ve 2050’ye kadar net sıfır karbon emisyon azaltımına atıfta bulunuluyor.

NDC ve diğer zaman çizelgeleri

• 2035’e yönelik yeni NDC’ler Kasım 2024 ile Şubat 2025 arasında sunulacak ve BMGS tarafından düzenlenen özel bir etkinliğe atıfta bulunarak öncekilerden daha iddialı olacak.
• Brezilya’daki COP23’e giden yolda uluslararası işbirliğini geliştirmek için “1.5C görevine giden yol haritası” başlatıldı

Küresel Uyum Hedefi:

• Genel olarak, tarafları bunları dikkate almaya çağıran zaman çizelgeleri olmaksızın hedefler konusunda zayıf bir dil var; uyum finansmanının nasıl ölçeklendirileceğine dair hiçbir gösterge olmaksızın finansman konusunda çok zayıf ve mali yükümlülükleri geciktirmek/reddetmek için boşlukların var.
• Hedeflerin şemsiye paragrafında “dönüştürücü adaptasyon” ve “uyumsuzluktan kaçınma” gibi çok az ortak anlayışa sahip terimlerle ilgili dili koruyor; ancak tanımlamayla ilgili sorunların kabulü ve UNFCCC’den ortak bir anlayış oluşturmak için çalışması talebiyle üstü örtülü bir dil kullanıyor; son söz hala çok taraflı kalkınma bankaları veya uluslararası finans kuruluşları gibi uygulayıcılara veya bağışçılara aitken, neyin adaptif kapasiteye katkıda bulunup neyin bulunmadığına kimin karar vereceği konusunda bir etkisi olabilir.
• Uygulama araçlarının uygulama için çok önemli olduğunun kabul ediliyor ancak finansmanı ölçeklendirmeye yönelik bir yol haritasının bulunmuyor. 2025 yılına kadar gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere iklim finansmanının iki katına çıkarılması çağrısının yineleniyor ancak bir rakam verilmiyor.
• Uyum ve azaltım finansmanı arasındaki denge konusunda daha önce mutabık kalınan dile bağlı kalınıyor.
• Hedefler doğrultusunda kaydedilen ilerlemenin ölçülmesine yönelik göstergeler konusunda iki yıllık bir çalışma programı başlatılıyor
• Küresel uyum hedefinin yeni̇ kolekti̇f sayısallaştırılmış hedef tartışmalarında dikkate alınmasını öneren zayıf bir dil var.