Türk Deniz Araştırmaları Vakfı ve ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü işbirliğiyle 2020 yılında  gerçekleştirilen “İklim Değişikliği ve Denizlerimiz” konulu bir çalıştayın çıktıları ve bilimsel görüşler “İklim Değişikliği ve Türkiye Denizleri Üzerine Etkileri” isimli kitap olarak yayımlandı. 

Türk Deniz Araştırmaları Vakfı’nın (TÜDAV) internet sayfası üzerinden dijital olarak ulaşılabilen kitapta iklim değişikliğinin denizler üzerindeki etkileri konusunda kapsamlı bir çalışma sunuyor. Kitaptan aynı zamanda iklim değişikliğinin denizel ekosisteme, kıyılara, kültürel mirasa, insan sağlığına olan etkileriyle alınabilecek önlemler konusunda başta belediyelere ve ilgili devlet kurumlarına değişime uyum konusunda fikir veriyor. 

Son çalışmalar geçen 50 yılda Akdeniz’de yüzey deniz suyu sıcaklığının yaklaşık 1.5°C arttığını gösteriyor. Tahminler 2100 yılında deniz seviyesinin 1-2 metre arası artabileceğini ve bundan Akdeniz sahil nüfusunun büyük ölçüde etkileneceğini gösteriyor. Ayrıca Akdeniz kıyılarındaki şehirlerin en az yarısı 2050 yılında iklim değişikliğinden ciddi olarak etkilenecek. Türkiye denizlerinde zaman geçirmeden uzun erimli ölçüm ve izleme çalışmalarına her zamankinden daha fazla ihtiyaç bulunuyor. Başta İstanbul olmak üzere deniz kıyısında bulunan bütün yerleşimlerin ayrıntılı uyum planlarını yapmaları gerekiyor.

Kitaba göre denizlerdeki iklim ilintili değişimler bütün insanlığı olumsuz etkileyecek nitelikte. Çünkü nüfusun önemli bir kısmı kıyılarda yaşıyor, Türkiye’de 27 il kıyısal alanda bulunuyor. Kıyılarda yaşayan insanlar denize, suya, balığa bağımlı, günlük yaşamları denizle iç içe geçiriyor. Diğer yandan, Türkiye’nin kültürel mirasının büyük bölümü sahillerde yani iklim krizinden etkilenecek alanlarda bulunuyor. Bu da daha şimdiden büyük bir risk demek.

Kitap saygın 20 kurum ve kuruluştan 41 uzmanı bir araya getiriyor. Toplam 25 makalede Türkiye denizlerinde görülen deniz suyu sıcaklık değişimleri, bunun deniz canlıları üzerine etkileri, belirteç türler, istilacı yabancı türler, sulak alanların ve kıyıların tuzlanması, su ürünleri av bileşimindeki değişimler, uyum ve yönetim stratejileriyle iklim değişikliğinin kıyısal alanlara etkileri gibi birçok konu üzerinde duruluyor.

Kitabın tamamına ulaşmak için buraya tıklayın.